Elke liefhebber van vinyl is bekend met de Technics SL-1200 en met de wedergeboorte van vinyl is de platenspeler populairder dan ooit tevoren. Maar hoe werd deze draaitafel zo gelieft en dé clubstandaard in heel de wereld? We duiken in de geschiedenis van dit machtig apparaat en wat voor invloed deze had op verschillende muziekstromen.

De geschiedenis van dit machtig apparaat

Technics werd in 1965 opgericht door Matsushita Electric Industrial Corp. (nu Panasonic), als producent van audioapparatuur voor zowel Japan en de rest van de wereld. De SL-1200 werd voor het eerst uitgebracht in 1972, met de 1200 MK2-update zeven jaar later, in 1979. De tweede versie van de SL 1200 bevatte een schuifregelaar voor de ‘pitch’, in tegenstelling tot de draaiknoppen die de originele 1200 had.

 

De Technics SP-10

Voor dat we meer vertellen over de ‘1200 moeten we terug naar 1970. In dit jaar werd de Technics SP-10 geïntroduceerd. En alhoewel het geen typenaam SL kreeg is deze platenspeler de voorloper op de ‘1200. Het was namelijk de eerste draaitafel met een zogenaamd ‘direct drive systeem’. Door de motor direct aan de ‘platter’ te bevestigen werd het probleem getackeld van draaiende variatie, zoals nogal eens voorkwam bij een ‘belt drive systeem’. Een baanbrekende ontwikkeling binnen   draaitafelproducenten waarna later nog velen zullen volgen.

 

Technics sl 1200
De slogan waarmee Technics destijds adverteerde.

Doorslaand succes

Een jaar later wordt de SL serie voorgesteld met de SL-1100, destijds Panasonic’s meest superieure direct drive toestel. Maar de SL-1100 wordt overschaduwd door het succes van de SL-1200, die dus in 1972 wordt geïntroduceerd. Deze draaitafel was meteen een doorslaand succes en zou de geboorte betekenen van de hedendaagse deejay voor zowel hiphop, disco en house.

Minder vibrerend, betere demping, krachtige motor en shock-proof waren de ingrediënten voor een succesverhaal, maar vooral de nieuwe schuifregelaar voor pitch was een schot in de roos. De

slogan van de MK2 luidde destijds:

 

“Technics SL-1200MK2. Tough enough to take the disco best and accurate enough to keep it.”

 

In dat zelfde jaar kwam Technics met de SL-1210, wat feitelijk hetzelfde model is als de SL-1200, maar dan in een matzwarte afwerking en een voltswitch. 10 jaar na introductie van de MK2 en 17 jaar later dan de MK1, kwam de MK3 op de Japanse markt. Hier geen baanbrekende veranderingen maar meer van hetzelfde met minimale veranderingen. In 1996, tegelijk met de MK4 kwam er een gelimiteerde oplage in zwart pianolak met gouden afwerking. De SL-1200LTD. Tienduizend exemplaren werden er gemaakt en waren binnen het jaar uitverkocht.

De jaren erna volgde nog de MK5, M3D en de MK6. Grootste verandering hierin was de optie voor 78 toeren bij de Mark 4 en het verwijderen van de ‘klikbare’ middenstand bij de pitch control voor een nog accuratere verfijning bij de M3D.

Einde van een tijdperk

In 2010 viel het doek voor de SL-1200 na 38 jaar productie in verschillende modellen en uitvoeringen. Vinylverkopen namen al jaren terug en Panasonic trok de stekker uit de meest succesvolle platenspeler ooit. Niet veel later begint de wedergeboorte van vinyl dat voornamelijk onder millennials erg populair wordt, al zal de echte purist zeggen dat vinyl nooit dood is geweest.

Terwijl de platenpersers op volle toeren draaien wordt er in 2015 petitie gestart om de SL-1200 weer in de schappen te krijgen. En tegen september 2015 heeft de petitie al meer dan 27.000 handtekeningen, terwijl Panasonic er 35.000 eist. Uiteindelijk gaat Panasonic toch overstag en kondigt op 5 januari 2016 aan dat het de SL-1200 opnieuw in productie gaat nemen. De SL-1200GAE met een gelimiteerde oplage van 1200 stuks en de niet-gelimiteerde 1200G ‘Grand Class’. Dat laatste model heeft een prijs 3500,- een stuk hoger dan het originele. Hiermee mikt Panasonic op meer op de high end klant.

 

De ‘1200 in gebruik.

Een beroemd voorbeeld van gebruik van vroegtijdig gebuik van de SL 1200 komt van New York DJ Grandmaster Flash en is een van de eerste voorbeelden van mashup-muziek, The Adventures of Grandmaster Flash on the Wheels of Steel (Sugar Hill Records, 1981).

Door gebruik te maken van de mogelijkheden van de 1200, samen met de jarenlange ervaring in beatmatching, kon Grandmaster Flash de SL’s gebruiken om mashups te maken door van alles bij elkaar te draaien zoals Rappers Delight van The Sugarhill Gang tot Another One Bites The Dust van Queen. Met behulp van deze platen en de voordelen van de SL1200 creëerde Grandmaster Flash een nummer dat waarmee termen zoals – ‘turntablism’ en ‘sampling’ werden geboren.

De effecten van het ingenieuze ontwerp van de SL maakten het niet alleen een favoriet onder de hiphop-dj’s die op zoek waren naar een betrouwbare partner voor beatmatchen, het werd ook nog een favoriet in het clubcircuit en werd omarmt door club-dj’s die de kwaliteit van hun mixen wilden verbeteren.

Toen disco en clubmuziek eind jaren zeventig populair werd, ontstond er een probleem. Om het feest draaiende te houden, moesten dj’s vrij regelmatig platen vervangen, waardoor de continuïteit van het ene nummer naar het andere werd verstoord. De reden dat je de SL-1200 overal tegenkwam in nachtclubs is vanwege de naadloosheid waarmee je van de ene track naar de andere kon gaan, met behulp van een paar SL’s en een mixer. Ook dankzij de quartz techniek van de motor kon je je vinger langs het plateau drukken om het te vertragen. Dat kon met een reguliere platenspeler ook. Maar het feit dat de Technics bijna direct op zijn oorspronkelijke snelheid kwam zonder snelheidsvariatie, was indrukwekkend

Is de SL-1200 dan de beste platenspeler die er is? Nee. Er zijn al een aantal modellen die ‘m technisch gezien al lang hebben ingehaald. Maar de look en feel van de speler zijn ongeëvenaard en met een paar ‘1200 heb je wel een stuk cultuur in bezit.